บอกลาการเดินทางข้ามจังหวัดเพื่อทำเอกสารที่ดิน!กรมที่ดินพลิกโฉมการให้บริการยกระดับสู่รัฐบาลดิจิทัล เปิดให้บริการจดทะเบียนที่ดินออนไลน์ต่างสำนักงานครอบคลุมครบ 77 จังหวัดทั่วประเทศ ตอบโจทย์ประชาชนที่มีที่ดินต่างพื้นที่ให้สามารถทำธุรกรรมจบได้ในสำนักงานเดียว จากเดิมที่ต้องใช้เวลาเดินสายหลายวัน ลดเหลือเพียงวันเดียวและไม่กี่ชั่วโมง พร้อมปักธงเดินหน้าสู่ระบบไร้กระดาษ (Fully e-Document) อย่างเต็มรูปแบบ ประชาชนสามารถจองคิวผ่านแอปฯ e-QLands และทำเรื่องต่างสำนักงานได้ทันที พร้อมตั้งเป้าย่นระยะเวลาบริการให้เสร็จไวภายใน 15 นาทีภายในไม่เกิน 2 ปีนี้
พลพีร์ สุวรรณฉวี รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ให้ความสำคัญกับการพัฒนารัฐบาลดิจิทัล โดยมุ่งนำเทคโนโลยีมาใช้แก้ไขปัญหาและสร้างประโยชน์ให้แก่ประชาชนอย่างแท้จริง ทั้งการลดขั้นตอนที่ไม่จำเป็น เชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงาน และออกแบบบริการจากความต้องการของประชาชนและภาคธุรกิจ ภายใต้หลักคิดที่ว่า ประชาชนไม่ควรต้องเดินทางไกล ยื่นเอกสารซ้ำ หรือติดต่อหลายหน่วยงานเพื่อรับบริการเรื่องเดียวกัน
กรมที่ดินเป็นหน่วยงานที่มีบทบาทสำคัญต่อชีวิตและทรัพย์สินของประชาชน รวมถึงระบบเศรษฐกิจของประเทศ เพราะที่ดินเป็นทั้งที่อยู่อาศัย พื้นที่ประกอบอาชีพ ทรัพย์สินของครอบครัว หลักประกันทางธุรกิจ และฐานสำคัญของการลงทุน การให้บริการด้านที่ดินที่รวดเร็ว ถูกต้อง และน่าเชื่อถือ จึงช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ประชาชน ผู้ประกอบการ สถาบันการเงิน และนักลงทุน ตลอดจนช่วยให้การทำธุรกรรมเกี่ยวกับที่ดินดำเนินไปได้อย่างคล่องตัวมากขึ้น
พร้อมทั้งมอบนโยบายแผนงาน ที่ในวันนี้ที่มีศูนย์บริการอิเล็กทรอนิกส์เปิดให้บริการครอบคลุม 77 จังหวัดทั่วประเทศ ทำไมประชาชนถึงจะต้องมาลงคิว รับบริการก่อนที่จะมาที่ศูนย์บริการ เนื่องมาจากพื้นที่บางโฉนดบางทีอาจจะต้องมีการเช็กข้อมูล เป็น cross-check กันระหว่างกรมคดี หรือว่าในส่วนของทางท้องถิ่นต่างๆ เป็นต้น เพราะว่าโฉนดอาจจะมีปัญหา อาจจะโดนอายัด หรือมีการดำเนินคดี โดยที่เจ้าของโฉนด หรือครอบครัวที่รับมรดกมานั้นอาจจะไม่รู้ แต่ในอนาคต การบูรณาการของการให้บริการของกรมที่ดิน และหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องระหว่างกัน ควรจะต้องทำข้อมูลในการ pre-check กันหลังบ้าน เพื่อตอบโจทย์ Anytime Anywhere จากจุดเริ่มต้นลงทะเบียน ภายในครึ่งชั่วโมงเสร็จ ก้าวต่อไป ควรจะทำยังไงให้เสร็จภายใน 15 นาที ต้องคิดว่าจะให้บริการยังไง ทำให้อยู่ใน fully e-Document หมายความว่า สามารถเซ็นเอกสาร ในการสลับแลกเปลี่ยนซื้อขาย ในการโอน ในการทำธุรกรรมต่างๆ ของกรมที่ดิน
“ตามแผนการดำเนินงานดังกล่าวที่จะเสร็จสิ้นภายในปี 2572 ใช้ระยะเวลาอีก 3 ปี สำหรับภาครัฐอาจจะไม่นานแต่สำหรับประชาชน กำลังรอที่จะเป็นผู้ใช้บริการอย่างเต็มรูปแบบทางออนไลน์นั้น ผมคิดว่า 3 ปีก็อาจจะนานไป เพราะฉะนั้น ผมคิดว่าวันนี้ขออนุญาตมอบเป็นนโยบายของกรมที่ดินเลย ว่าเราจะทำยังไงเพื่อย่นระยะเวลา 3 ปีนั้น ลงมา เหลือ 2 ปี ก็ยังดี ถ้าเกิดว่าลดได้ปีครึ่ง ด้วยเทคโนโลยีทุกวันนี้ แล้วโดยเฉพาะความร่วมมือของทุกๆ หน่วยงานที่เข้ามาร่วม เราคิดเหมือนกัน คือ เราต้องการให้บริการประชาชน” พลพีร์ กล่าว
ศุปกิจ สกลเสาวภาคย์ นายช่างใหญ่ ที่ปรึกษาด้านวิศวกรรมสำรวจ เล่าถึงความคืบหน้าในการพัฒนาระบบสารสนเทศที่ดินเพื่อให้การทำงานของสํานักงานที่ดินทั่วประเทศใช้ระบบเดียวกันทั้งหมด ภายใต้มาตรฐานการทำงานเดียวกัน ไม่ว่าจะเป็นระบบลดดุลยพินิจของเจ้าหน้าที การคำนวณค่าภาษีต่างๆ ตลอดจนการชำระเงินโดยระบบอิเล็กทรอนิกส์ทั้งหมดกรมที่ดินนำเข้าข้อมูลเอกสารสิทธิ์กว่า 40 ล้านแปลง เป็นโฉนดที่ดิน 37 ล้านแปลง โดยนำข้อมูลเข้าระบบทั้งข้อมูลทะเบียน ข้อมูลประวัติการจดทะเบียน การถือครอง รวมทั้งรูปแลปงที่ดิน ซึ่งข้อมูลทั้งหมดใช้ระยะเวลาในการนำเข้าพอสมควร
สู่การเริ่มต้นแพลตฟอร์มได้ในปี 2561 ดำเนินการเสร็จสิ้นเมื่อปี 2565 สามารถขึ้นเป็นสํานักงานที่ดินอิเล็กทรอนิกส์ ในพื้นที่กรุงเทพฯ รวม 17 สาขา นับเป็นก้าวแรกสำคัญ ที่เริ่มจดทะเบียนออนไลน์ต่างสํานักงานที่ดิน จากก้าวเริ่มต้นสู่การขยายการดำเนินการ ในปี 2566 สามารถจดทะเบียนออนไลน์เพิ่มอีก 7 จังหวัด ในปี 2567 เพิ่มอีก 12 จังหวัด ปี 2568 เพิ่มอีก 14 จังหวัด และในปีนี้ 2569 กรมที่ดินพัฒนาระบบออนไลน์เพิ่มรวมทั้งสิ้น 43 จังหวัด และวันนี้ (3 สิงหาคม 2569) พัฒนาเพิ่มอีก 14 จังหวัดสุดท้าย ทำให้สามารถเปิดให้บริการครอบคลุมทั้ง 77 จังหวัด รวม 462 สำนักงานทั่วประเทศ รองรับการใช้งานของประชานทั่วประเทศ
สำหรับเป้าหมายต่อไปคือการลดจำนวนกระดาษลง ซึ่งเป้าหมายปีนี้ จะเริ่มขึ้นที่กรุงเทพมหานครเป็นก้าวแรก และเป็นก้าวใหม่ โดยคาดว่าจะเสร็จสมบูรณ์ในปี 2572 หรืออาจจะเร็วกว่านั้น นี่เป็นความฝันของชาวกรมที่ดินในส่วนของการจดทะเบียนออนไลน์ต่างสํานักงานที่ดิน ที่เป็นธุรกรรมที่ทำแล้ววันเดียวจบ เช่น ขาย จอง ให้ โอนมรดกแบบมีผู้จัดการ ไถ่ถอนจำนอง ต่างๆ เหล่านี้ สามารถมาใช้บริการต่างสํานักงานนี้ได้ทั้งหมด
ส่วนเอกสารธุรกรรมที่มีต้องประกาศ เช่น การโอนมรดกที่ไม่ได้จดผู้จัดการมรดก หรือ โฉนดหายต้องออกใบแทน เป็นต้น รวมทั้ง เอกสารการมอบอำนาจ เพราะวันนี้ระบบยังดำเนินการไม่เสร็จสมบูรณ์ หากเป็นกรณีที่เป็นหน่วยงานของรัฐ หรือ องค์กรรัฐวิสาหกิจ โครงการรัฐบาล หรือ สถาบันการเงิน ธนาคาร เหล่านี้ อนุญาตให้มอบอำนาจได้
“จากที่เราได้ที่ดินมา 10 แปลง แล้ว 10 แปลงอยู่ประมาณสัก 5 จังหวัด ประมาณ 8 สํานักงาน เมื่อก่อนจะต้องเดินทางไป 5 จังหวัด ไปถึงจังหวัดนี้ มี 2 สํานักงาน วันจันทร์ วันนี้ทำที่นึง อีกวันต้องทำอีกที่นึง ต้องใช้เวลา อย่างน้อยรวมกันน่าจะเกิน 10 วัน เพื่อดำเนินการให้แล้วเสร็จ แต่พอมีออนไลน์ต่างสํานักงาน ใช้เวลาเพียงวันเดียว ถือโฉนด 10 ใบ คำสั่งจากศาลที่ให้ท่านเป็นผู้จัดการมรดก มายื่นต่างสํานักงาน วันเดียวอาจจะใช้เวลาไม่กี่ชั่วโมง การดำเนินงานแล้วเสร็จทั้ง 10 โฉนด ในวันเดียว ไม่ต้องเดินทางไปไหนเลย ทำให้ง่าย และสะดวกขึ้น” ศุปกิจ เล่าพร้อมเปรียบเทียบให้เห็นภาพของการทำงานในรูปแบบเดิมกับการทำงานรูปแบบใหม่ของสำนักงานที่ดินอิเล็กทรอนิกส์จดทะเบียนต่างสำนักงานแบบออนไลน์ทั่วประเทศ สามารถจองคิวผ่านแอปพลิเคชั่น e-QLands
